Henk Grol (wit) in actie tegen de Pool Maciej Samacki (blauw) tijdens het EK in Tel Aviv
Henk Grol (wit) in actie tegen de Pool Maciej Samacki (blauw) tijdens het EK in Tel Aviv © EPA

Henk Grol pakt zijn eerste medaille als zwaargewicht: brons op EK

Ook Tessie Savelkouls pakt brons in de klasse boven 78 kilogram

Na de teleurstellende Olympische Spelen van 2016 in Rio de Janeiro besloot Henk Grol te stoppen als judoka. Maar hij miste het gevecht en besloot om als zwaargewicht verder te gaan. Critici gaven hem geen kans, maar op het EK in Tel Aviv bewees hij afgelopen zaterdag hun ongelijk. Ook Tessie Savelkouls pakte daar brons in de klasse boven 78 kilogram.

Toen Henk Grol (33) een half jaar geleden overstapte naar het zwaargewicht, vroegen velen zich af wat hij daar te zoeken had. Was het de laatste stuiptrekking van een judoka die geen afscheid kon nemen van de tatami? Met een bronzen medaille op zijn eerste EK in de plusklasse (boven 100 kilogram) bewees de Groninger zaterdag het tegendeel. Bedachtzaam knokte hij zich naar het podium.

In Tel Aviv toont Grol zijn nieuwe gezicht. Waar de drievoudig Europees kampioen in de klasse tot 100 kilogram zijn tegenstanders voorheen het liefst zo snel mogelijk op de rug wilde hebben, moet hij nu berekenender te werk gaan. Tactiek gaat voor spektakel. Met zijn 113 kilogram is Grol in de zwaarste klasse een lichtgewicht. Zijn tegenstanders wegen soms wel zestig kilo meer.

Flatgebouwen

De judoka heeft zijn strategie aangepast. Hij wil zijn tegenstanders moe maken door het tempo hoog te houden. Elke handeling kost de 'flatgebouwen', zoals hij ze noemt, meer energie dan hem. De eerste twee partijen lopen volgens plan, maar in de kwartfinale komt hij net te kort tegen de Tsjech Lukás Krpálek, regerend olympisch kampioen in de klasse tot 100 kilogram. In de strijd om het brons wint hij op strafpunten van de Georgiër Goeram Toesjisjvili.

'Het liefst plak ik mijn tegenstanders tegen het plafond, dat blijft in mijn systeem zitten. Maar tegen dit soort jongens is dat zelfmoord', zegt Grol bijna verontschuldigend vanuit Tel Aviv. Hij moet tegenwoordig meer naar achteren bewegen in plaats van druk naar voren te geven. Het vermindert de kans dat hij zelf gegooid wordt.

De overstap naar het zwaargewicht was min of meer gedwongen. Na de teleurstellend verlopen Olympische Spelen van Rio in 2016 - hij werd in de derde ronde uitgeschakeld - kondigde hij het einde van 'het tijdperk-Grol' aan. Hij wist het zeker: nooit meer zou hij het monomane leven leiden dat hij de afgelopen jaren had geleefd.

Weegschaal

Grol sloopte zichzelf, zowel fysiek als mentaal. Buiten de wedstrijden om groeide hij door krachttraining naar 110 kilogram. Voor toernooien moest hij steeds weer onder de 100 kilogram zien te komen. Telkens hongerde hij zichzelf weer uit. Het leverde hem uiteindelijk niet de gewenste olympische gouden medaille of wereldtitel op.

In mei vorig jaar besloot hij zijn judopak toch weer aan te trekken. Hij miste het gevecht. Hij heeft zijn dieet afgezworen en gaat niet meer dagelijks op de weegschaal staan. 'Ik ben niet meer bezig met mijn gewicht. Het haalt een hoop stress weg als je niet voortdurend hoeft af te vallen. Ik eet nu wat ik lekker vind en wat goed is voor mijn lichaam.'

Zijn gewicht schommelt tussen de 110 en 115 kilogram. Zwaarder kan zijn gestel niet aan. Dan treden pijntjes op of wordt hij minder flexibel - zijn sterke punt tegenover de kolossen op de tatami. Ook zijn trainingen heeft hij aangepast. De hardloopschoenen heeft hij ingeruild voor een mountainbike. Hij traint acht in plaats van dertien keer per week. 'Ik stop nu als het niet meer gaat, daar ging het in het verleden altijd fout.'

Rol van betekenis

De overstap naar het zwaargewicht is een nieuw hoofdstuk in de herfst van zijn carrière. Hij judoot naar eigen zeggen nog omdat hij het leuk vindt en omdat hij ervan overtuigd is dat hij ook in deze klasse medailles kan winnen. 'Soms verval ik nog in mijn oude stijl en geef ik te veel druk naar voren. Daar valt nog winst te boeken.'

De bronzen medaille is voor Grol de bevestiging van wat hij eerder al zei: hij weet zeker dat hij ook in het zwaargewicht een rol van betekenis kan spelen. Zolang zijn lichaam het houdt en hij op EK's en WK's om de medailles meestrijdt, gaat hij door. Met de Spelen van Tokio in 2020 als een stip aan de horizon. 'Aan mijn eerste opdracht heb ik voldaan: een medaille op de EK.'


Ook brons voor Tessie Savelkouls

Judoka Tessie Savelkouls (26) heeft in Tel Aviv haar eerste EK-medaille gewonnen. In de klasse boven 78 kilogram versloeg de nummer vijf van de wereldranglijst in de strijd om het brons de Kroatische Ivana Maranic nadat ze in de halve finale haar meerdere had moeten erkennen in de Franse Romane Dicko.

De Europees jeugdkampioen van 2014, afkomstig uit het Gelderse Appeltern, maakte in 2016 haar debuut op de Olympische Spelen. In Rio de Janeiro verloor ze in de herkansing van de Zuid-Koreaanse Kim Min-jung, waardoor ze naast een medaille greep.

Ook op de WK vorig jaar in Hongarije was ze dicht bij eremetaal. Een dubieuze beslissing van de scheidsrechter kostte haar toen het brons.