Unsane van Steven Soderbergh.
Unsane van Steven Soderbergh. ©

Unsane voelt op de beste momenten als een geïnspireerde lowbudgetthriller uit het VHS-tijdperk

Film (thriller) - Unsane

Is Sawyer echt gek of wordt ze ten onrechte opgesloten? Claire Foy speelt dat spel overtuigend.

Een simpel intakeformulier voor enige psychotherapeutische sessies: méér dan dat lijkt het document niet te zijn. Dus vult bankmedewerker Sawyer ­Valentini, slechts ten dele hersteld van de periode waarin ze werd gestalkt, de boel netjes in.

Cynisch, dat Valentini (Claire Foy) op dat moment vlakbij de uitgang zit van de zorginstelling waar ze zich heeft aangemeld. Even later zijn de deuren van de gesloten psychiatrische afdeling achter haar dichtgevallen. Het begin van een opname van 24 uur, krijgt ze te horen, waarvoor ze blijkbaar zelf heeft getekend.

Zo gaat het rap van kwaad tot erger, in Steven Soderberghs Unsane. Valentini is het slachtoffer van een commercieel onderonsje tussen de kliniek en haar verzekeringsmaatschappij, vertelt medepatiënt Nate (Jay Pharoah) aan Valentini, maar of ze hem kan geloven? En waarom mag ze haar moeder (fijne rol van oudgediende Amy ­Irving) niet bellen?

Interessant: al vóór Valentini's opname oogt de wereld van Unsane volkomen ongezond, met dank aan de bijzondere filmmethode. Soderbergh, die onder pseudoniem ook de cinematografie en de montage voor zijn rekening nam, draaide de film met drie exemplaren van de iPhone 7 plus en enkele speciale lenzen. De film profiteert volop van deze aanpak.

Het nagenoeg vierkante beeldformaat benadrukt Valentini's verstikkende situatie, terwijl Soderbergh (Logan Lucky, Side Effects) met zijn telefoons akelig dicht bij hoofdrolspeelster Foy komt. Hij filmt bovendien vanuit ongewone standpunten; vanuit de wasbak waarin Valentini haar pillen uitspuugt, bijvoorbeeld. Het perspectief raakt voortdurend verwrongen en ook de beeldtextuur is opvallend: soms vervreemdend helder en clean, dan weer grof of vaal.

Is dit de verwarde blik waarmee Valentini de werkelijkheid waarneemt, of zijn er echt dingen mis in de kliniek? Unsane houdt het aanvankelijk in het midden. Zelfs wanneer Valentini's voormalige stalker (Joshua Leonard) tussen het personeel opduikt, blijft het gissen of ze niet gewoon spoken ziet. Foy, vooral bekend als koningin Elizabeth II in tv-serie The Crown, gaat overtuigend mee in dat spel: zo koelbloedig als Valentini het ene moment overkomt, zo labiel gedraagt ze zich het volgende.

Veel méér dan dit effectief nachtmerrieachtige scenario heeft de film niet om het lijf. Hoeft ook niet. Unsane voelt op de beste momenten als een geïnspireerde lowbudgetthriller uit het VHS-tijdperk, inclusief bordkartonnen gluiperds, foute freeze frames en bonkende synthesizermuziek. Zelfs in de flink ontsporende finale blijft het boeiend, hoe Soderbergh al smartphonend de B-filmer uithangt.

Regie Steven Soderbergh, met Claire Foy, Jay Pharoah, Joshua Leonard, Amy Irving, Sarah Stiles. 98 min., in 57 zalen.