Burgemeester Pauline Krikke.
Burgemeester Pauline Krikke. © ANP

Burgemeester Krikke bezoekt slachtoffers steekpartij Den Haag

Burgemeester Pauline Krikke heeft maandagmiddag twee van de drie slachtoffers bezocht van de steekpartij zaterdag in Den Haag. Ook sprak ze met horeca-ondernemers van het Johanna Westerdijkplein en agenten van politiebureau Laak.

Het gaat volgens Krikke 'redelijk' met de slachtoffers. 'Maar het zal nog een lange tijd duren voordat zij er zowel fysiek als mentaal weer een beetje bovenop zijn. Ik hoop echt dat ze er goed van herstellen. Het is niet te bevatten wat hen is overkomen.'

De burgemeester noemt de steekpartij 'een gruweldaad die ik ten zeerste veroordeel'. Ze zal op een later moment ook het derde slachtoffer bezoeken, als de medische toestand het toelaat.

Motief nog onbekend

Zaterdag stak de 31-jarige Malek F. drie passanten neer op het Johanna Westerdijkplein. Over zijn motief is nog steeds niets bekend. De politie en het Openbaar Ministerie wilden daar maandag niets over kwijt. 'We verwachten niet dat er op korte termijn meer ruimte zal komen om meer informatie te verstrekken', aldus een woordvoerder van de politie in Den Haag.

In het weekend maakten de autoriteiten bekend dat de verdachte 'in de systemen' bekend stond als een verward persoon. Begin dit jaar gooide hij al zijn huisraad over het balkon.

Op die informatie kwam kritiek, omdat het al direct, zonder verder onderzoek, zou uitsluiten dat er sprake kon zijn van een terroristisch motief. De verdachte is een Syrische statushouder. Hij riep bij zijn aanhouding 'allahoe akbar' (God is groot).

Krikke, over het lopende onderzoek: 'We hebben zaterdag na overleg met de politie en Openbaar Ministerie open en zorgvuldig gecommuniceerd wat op dat moment bekend was. Tegelijk vraagt zo'n afschuwelijke daad om goed onderzoek naar de toedracht en de motieven van de verdachte. Dat onderzoek is nu volop gaande.'

Gezondheidsraad

Voor de vraag naar de motieven van de steekpartij is het van belang om meer van de voorgeschiedenis van Malek F. te weten te komen, zegt Evert Bloemen, arts bij Pharos, een expertisecentrum dat zich richt op gezondheidsverschillen. 'De vraag of iemand een verward persoon is of een terrorist, is een zwart-witdiscussie. Bij IS zitten misschien wel meer labiele mensen met psychische problemen. Maar elk individu heeft een eigen verhaal, eigen achtergrond en voorgeschiedenis. Er zijn wel meer mensen in de war die god aanroepen.'

Uit onderzoek van de Gezondheidsraad in 2016 is gebleken dat naar schatting 13 tot 25 procent van de vluchtelingen kampt met posttraumatische stressstoornis of depressie. Dat zijn veel hogere percentages dan in de Nederlandse bevolking, waar de cijfers respectievelijk 2,6 en 6 procent zijn. Niet goed bekend is hoe vaak andere mentale problemen, zoals angststoornissen, psychosen, drugsgebruik en zelfmoordpogingen bij vluchtelingen voorkomen.

Bloemen: 'Deze problemen uiten zich zelden op de manier waarop het in Den Haag escaleerde. Mensen zijn eerder thuis angstig.'  Bloemen hamert  op vroege signalering door Vluchtelingenwerk, de gemeenteambtenaar die over werk en inkomen gaat, de inburgerings- en taaldocenten.'

In de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) wordt hulpverlening gehinderd doordat in de zorg geen tolken worden gefinancierd, aldus Bloemen. 'Dus als een instelling hulpverlening wil opstarten, moet zij of de vluchteling zelfde tolk zelf betalen. Dat hindert de zorg wel.'